ശബ്ദമലിനീകരണം ഒരു അസൗകര്യം മാത്രമല്ല, മനുഷ്യാരോഗ്യത്തെയും സ്വസ്ഥജീവിതത്തെയും ബാധിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ പാരിസ്ഥിതിക പ്രശ്നമാണ്. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 21 ഉറപ്പുനൽകുന്ന ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിൽ സമാധാനപരവും ആരോഗ്യകരവുമായ അന്തരീക്ഷത്തിനുള്ള അവകാശവും ഉൾപ്പെടുന്നു. അതേസമയം, അനുച്ഛേദം 19(1)(എ)യും 25-ഉം മറ്റുള്ളവരുടെ സമാധാനവും ആരോഗ്യവും ഹനിക്കുന്ന അമിതശബ്ദത്തിന് അവകാശം നൽകുന്നില്ല. ഈ ഭരണഘടനാ തത്വങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിസ്ഥിതി (സംരക്ഷണ) നിയമം, 1986യും ശബ്ദമലിനീകരണ (നിയന്ത്രണവും ക്രമീകരണവും) ചട്ടങ്ങൾ, 2000യും പ്രകാരം സുപ്രീം കോടതി, ഹൈക്കോടതികൾ, ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണൽ എന്നിവ പുറപ്പെടുവിച്ച പ്രധാന വിധിന്യായങ്ങളുടെ നാൾവഴിയാണ് ഈ പഠനം പരിശോധിക്കുന്നത്.
ഭാഗം I: സുപ്രീം കോടതി വിധികൾ
1. ചർച്ച് ഓഫ് ഗോഡ് (ഫുൾ ഗോസ്പൽ) ഇൻ ഇന്ത്യ v. കെ.കെ.ആർ. മജെസ്റ്റിക് കോളനി വെൽഫെയർ അസോസിയേഷൻ
ചെന്നൈയിലെ ഒരു ക്രിസ്ത്യൻ ആരാധനാലയത്തിൽ ഡ്രംസ്, ഗിറ്റാർ, ഉച്ചഭാഷിണികൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് പ്രാർത്ഥനകൾ നടത്തിയതിനെതിരെ ഉയർന്ന തർക്കത്തിലാണ് സുപ്രീം കോടതി ഈ ചരിത്രവിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത് [AIR 2000 SC 2773 / (2000) 7 SCC 282; തീയതി: 30.08.2000; ജസ്റ്റിസ് എം.ബി. ഷാ, ജസ്റ്റിസ് എസ്.എൻ. ഫുക്കാൻ]. മറ്റുള്ളവരുടെ സമാധാനം കെടുത്തിക്കൊണ്ടോ ശബ്ദമലിനീകരണമുണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടോ പ്രാർത്ഥന നടത്തണമെന്ന് യാതൊരു മതവും നിഷ്കർഷിക്കുന്നില്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് പ്രഖ്യാപിച്ചു. അനുച്ഛേദം 25, 26 എന്നിവ ഉറപ്പുനൽകുന്ന മതസ്വാതന്ത്ര്യം പൊതുസമാധാനം, സദാചാരം, പൊതുജനാരോഗ്യം എന്നിവയ്ക്ക് വിധേയമാണ്. പ്രായമായവർ, രോഗികൾ, മാനസിക അസ്വാസ്ഥ്യമുള്ളവർ, ആറ് വയസ്സിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികൾ എന്നിവർ അമിത ശബ്ദത്തോട് അതീവ സംവേദനക്ഷമതയുള്ളവരാണെന്നും അവരുടെ സമാധാനപരമായ ജീവിതത്തിനുള്ള അവകാശം സംരക്ഷിക്കപ്പെടണമെന്നും കോടതി വിധിച്ചു.
2. ഇൻ റീ: നോയിസ് പൊല്യൂഷൻ — ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ ഓഫ് ദി ലോസ് ഫോർ റെസ്ട്രിക്റ്റിംഗ് യൂസ് ഓഫ് ലൗഡ്സ്പീക്കേഴ്സ്
ഡൽഹിയിൽ കൂട്ടബലാത്സംഗത്തിനിരയായ പതിമൂന്നുകാരിയുടെ നിലവിളി അയൽപക്കത്ത് ഉയർന്ന ഉച്ചഭാഷിണി സംഗീതത്തിൽ മുങ്ങിപ്പോയ ദാരുണ സംഭവത്തെത്തുടർന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് ആർ.സി. ലഹോട്ടി, ജസ്റ്റിസ് അശോക് ഭാൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ച് സ്വമേധയാ നടപടികൾ സ്വീകരിച്ച കേസിലാണ് സുപ്രധാന മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിച്ചത് [(2005) 5 SCC 733 / AIR 2005 SC 3136; W.P.(C) No. 72/1998; തീയതി: 18.07.2005]. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 21 പ്രകാരമുള്ള ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം അന്തസ്സോടെയും സ്വസ്ഥതയോടെയുമുള്ള ജീവിതമാണെന്ന് ഖണ്ഡിക 9-ൽ അടിവരയിട്ട കോടതി, സ്വന്തം വീടിന്റെ അതിർത്തിക്കുള്ളിലാണെങ്കിൽപ്പോലും അയൽക്കാരിലേക്ക് അസഹ്യമായ ശബ്ദം പടർത്താൻ ആർക്കും അവകാശമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. ഒരാൾക്ക് സംസാരിക്കാനും ആശയപ്രകടനം നടത്താനും അവകാശമുള്ളതുപോലെ തന്നെ, മറ്റുള്ളവർക്ക് അത് കേൾക്കാതിരിക്കാനും അവകാശമുണ്ടെന്നും (right not to listen), യാതൊരു പൗരനെയും നിർബന്ധിത ശ്രോതാവാക്കിക്കൊണ്ട് ശ്രവണപരമായ അധിനിവേശം (aural aggression) നടത്താൻ ആർക്കും അധികാരമില്ലെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി (ഖണ്ഡിക 10).
ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 141, 142 എന്നിവ പ്രകാരം അന്തിമ ഉത്തരവുകൾ പുറപ്പെടുവിച്ച സുപ്രീം കോടതി (ഖണ്ഡികകൾ 174-178), രാത്രി 10 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഉച്ചഭാഷിണികളുടെ ഉപയോഗം പൂർണ്ണമായി നിരോധിച്ചു. പടക്കങ്ങളുടെ ശബ്ദനിലവാരം 4 മീറ്റർ അകലെ പരമാവധി 125 dB(AI) അല്ലെങ്കിൽ 145 dB(C)pk ആയി നിജപ്പെടുത്തി; പൊതു ഉച്ചഭാഷിണികൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന ശബ്ദം നിലവിലുള്ള പരിസര ശബ്ദനിലയേക്കാൾ 10 dB(A) അല്ലെങ്കിൽ 75 dB(A) (ഏതാണോ കുറവ്) കവിയരുതെന്നും, സ്വകാര്യ ശബ്ദ സംവിധാനങ്ങൾ പരിസര ശബ്ദനിലയേക്കാൾ 5 dB(A)-ൽ കൂടുതൽ വർദ്ധിക്കാൻ പാടില്ലെന്നും കോടതി വ്യവസ്ഥ ചെയ്തു. രാത്രി 10 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ ജനവാസ മേഖലകളിൽ വാഹന ഹോണുകൾ നിരോധിക്കുകയും സ്കൂൾ പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ ബോധവൽക്കരണ അധ്യായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താനും നിർദ്ദേശിച്ചു. നിയമം ലംഘിക്കുന്ന ശബ്ദോപകരണങ്ങൾ കണ്ടുകെട്ടാൻ പോലീസിനും നിയമാധികാരികൾക്കും ഉത്തരവ് നൽകി.
3. ഫോറം, പ്രിവൻഷൻ ഓഫ് എൻവയോൺമെന്റ് ആൻഡ് സൗണ്ട് പൊല്യൂഷൻ v. യൂണിയൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ
ശബ്ദമലിനീകരണ ചട്ടങ്ങളിലെ ചട്ടം 5(3) പ്രകാരം സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾക്ക് ഉത്സവങ്ങൾക്കും സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾക്കുമായി നൽകിയിട്ടുള്ള രാത്രികാല ഇളവുകളുടെ ഭരണഘടനാപരമായ സാധുത പരിശോധിച്ച കേസിലാണ് സുപ്രീം കോടതി ഈ നിർണ്ണായക ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത് [(2005) 8 SCC 796 / 2005 AIR SCW 5890 / AIR 2006 SC 348; തീയതി: 28.10.2005; ജസ്റ്റിസ് ആർ.സി. ലഹോട്ടി, CJI, ജസ്റ്റിസ് അശോക് ഭാൻ]. ഒരു കലണ്ടർ വർഷത്തിൽ പരമാവധി 15 ദിവസത്തേക്ക് രാത്രി 10 മണി മുതൽ 12 മണി വരെയുള്ള 2 മണിക്കൂർ ഇളവ് അനുവദിക്കാനുള്ള അധികാരം സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് മാത്രമുള്ളതാണെന്നും അത് ജില്ലാ കളക്ടർമാർക്കോ മറ്റ് അതോറിറ്റികൾക്കോ വിഭജിച്ചു നൽകാനാവില്ലെന്നും കോടതി വിധിച്ചു. ഈ ഇളവ് 2 മണിക്കൂറിൽ കൂടുതലാക്കാനോ ആകെ ദിവസങ്ങൾ 15-ൽ അധികമാക്കാനോ പാടില്ലെന്നും, അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത് അനുച്ഛേദം 14, 21 എന്നിവയുടെ ലംഘനമായി മാറുമെന്നും കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. ആശുപത്രികൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, കോടതികൾ എന്നിവ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന നിശ്ശബ്ദ മേഖലകളിൽ (Silence Zone) യാതൊരു കാരണവശാലും ഇളവ് ബാധകമാക്കാൻ പാടില്ലെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
4. അർജുൻ ഗോപാൽ & മറ്റ്. v. യൂണിയൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ & മറ്റ്.
പടക്കങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന വായു-ശബ്ദ മലിനീകരണത്തിനെതിരെ മൂന്ന് പിഞ്ചുകുഞ്ഞുങ്ങൾ രക്ഷിതാക്കൾ വഴി ഫയൽ ചെയ്ത റിട്ട് ഹർജിയിലാണ് സുപ്രീം കോടതി സമഗ്ര നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയത് [(2019) 13 SCC 523; W.P.(C) No. 728/2015; തീയതി: 23.10.2018; ജസ്റ്റിസ് എ.കെ. സിക്രി, ജസ്റ്റിസ് അശോക് ഭൂഷൺ]. PESO, CSIR-NEERI എന്നിവ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ ഹരിത പടക്കങ്ങൾ (Green Crackers) മാത്രമേ നിർമ്മിക്കാനും വിൽക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും പാടുള്ളൂവെന്ന് കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. ബേരിയം ലവണങ്ങൾ ചേർത്തുള്ള പടക്കങ്ങളും കൂട്ടപ്പടക്കങ്ങളും (series crackers) പൂർണ്ണമായി നിരോധിച്ചു. ദീപാവലി ആഘോഷങ്ങൾക്ക് രാത്രി 8 മണി മുതൽ 10 മണി വരെയും ക്രിസ്മസ്-പുതുവത്സര ആഘോഷങ്ങൾക്ക് രാത്രി 11:55 മുതൽ 12:30 വരെയും മാത്രമാണ് ഉപയോഗാനുമതി നൽകിയത്. ഫ്ലിപ്കാർട്ട്, ആമസോൺ തുടങ്ങിയ ഇ-കൊമേഴ്സ് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ വഴിയുള്ള പടക്ക വിൽപന പൂർണ്ണമായി തടയുകയും കോടതി ഉത്തരവുകൾ ലംഘിക്കപ്പെടുന്ന പ്രദേശത്തെ പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ ഹൗസ് ഓഫീസർമാർ (SHO) വ്യക്തിപരമായി കോടതിയലക്ഷ്യ നടപടികൾക്ക് ഉത്തരവാദികളായിരിക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. 2017-ൽ നൽകിയ ഇടക്കാല ഉത്തരവിൽ [(2017) 16 SCC 280] താൽക്കാലിക ലൈസൻസുകൾ 50 ശതമാനമായി വെട്ടിക്കുറച്ചിരുന്നു; പരമോന്നത കോടതി ഈ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ നിരന്തരം നിരീക്ഷിച്ചു വരുന്നുണ്ട്.
5. ഫർഹാദ് കെ. വാഡിയ v. യൂണിയൻ ഓഫ് ഇന്ത്യ
മുംബൈയിലെ പ്രസിദ്ധമായ രംഗ് ഭവൻ (Rang Bhavan) ഓപ്പൺ എയർ തിയേറ്റർ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പ്രദേശം നിശ്ശബ്ദ മേഖലയായി പ്രഖ്യാപിച്ചതിനെ ചോദ്യം ചെയ്ത് സംഗീത പരിപാടിയുടെ സംഘാടകർ നൽകിയ ഹർജി തള്ളിക്കൊണ്ടാണ് സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവിട്ടത് [(2009) 2 SCC 442; തീയതി: 27.01.2009; ജസ്റ്റിസ് എസ്.ബി. സിൻഹ, ജസ്റ്റിസ് സിറിയക് ജോസഫ്]. സമീപത്തെ ആശുപത്രികളും വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളും കണക്കിലെടുത്ത് 100 മീറ്റർ ചുറ്റളവ് നിശ്ശബ്ദ മേഖലയായി നിശ്ചയിച്ച ബോംബെ ഹൈക്കോടതി നടപടി സുപ്രീം കോടതി പൂർണ്ണമായും ശരിവെച്ചു. സ്വസ്ഥതയും തടസ്സമില്ലാത്ത ഉറക്കവും മനുഷ്യന്റെ അടിസ്ഥാന ജൈവിക അനിവാര്യതകളാണെന്നും, വിനോദ പരിപാടികളോ കച്ചേരികളോ പൗരന്മാരുടെ ഉറക്കത്തെയും മാനസികാരോഗ്യത്തെയും ഹനിച്ചുകൊണ്ട് നടത്താൻ അനുവദിക്കാനാവില്ലെന്നും കോടതി അടിവരയിട്ടു.
ഭാഗം II: കേരളം — വ്യവഹാര ചരിത്രവും സർക്കാർ ഉത്തരവുകളും
6. ശ്രീകുമാര വർമ്മ രാജ പി. v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് കേരള & മറ്റ്.
കേരള ഹൈക്കോടതിയിൽ 1988-ൽ ഫയൽ ചെയ്ത ഒ.പി. നമ്പർ 9560/1988-ൽ സിംഗിൾ ബെഞ്ച് പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിൽ മസ്ജിദുകളിലെ ബാങ്ക് വിളിക്ക് (അസാൻ) ഇളവ് നൽകിയതിനെ ചോദ്യം ചെയ്ത് മാവേലിക്കര ചെറുകോൽ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്നും അപ്പല്ലന്റ് സമർപ്പിച്ച റിട്ട് അപ്പീലിലാണ് ഹൈക്കോടതി വിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത് [W.A. No. 235/1993; തീയതി: 23.10.2001; ജസ്റ്റിസ് പി.കെ. ബാലസുബ്രഹ്മണ്യൻ, ജസ്റ്റിസ് സി.എൻ. രാമചന്ദ്രൻ നായർ]. കുമ്മനം രാജശേഖരൻ, സൗണ്ട് സർവീസ് അസോസിയേഷൻ എന്നിവർ അധിക കക്ഷികളായിരുന്ന ഈ കേസ് പരിഗണിക്കുമ്പോൾ കേന്ദ്ര നോയിസ് റൂൾസ് 2000 നിലവിൽ വന്നിരുന്നു. നിശ്ശബ്ദ മേഖലകളെ സംബന്ധിച്ച ഭേദഗതികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നോയിസ് റൂൾസ് 2000 കർശനമായി നടപ്പിലാക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ച കോടതി, തർക്കവിഷയം പ്രത്യേകമായി തീർപ്പാക്കേണ്ടതില്ലെന്ന് വിലയിരുത്തി. എന്നാൽ സംസ്ഥാന സർക്കാർ സോണുകൾ വിജ്ഞാപനം ചെയ്യുന്നത് വരെ, സിംഗിൾ ജഡ്ജി പുറപ്പെടുവിച്ച നിർദ്ദേശങ്ങൾ ഹിന്ദു, ക്രൈസ്തവ, മുസ്ലീം ഭേദമന്യേ എല്ലാ മതസ്ഥാപനങ്ങൾക്കും വിവേചനരഹിതമായി ഒരേപോലെ ബാധകമാക്കണമെന്ന് ഉത്തരവിട്ടു. സോണുകൾ നിശ്ചയിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ കേന്ദ്ര നോയിസ് റൂൾസ് 2000 വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാതെ നടപ്പിലാക്കാൻ സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് അന്തിമ നിർദ്ദേശം നൽകി റിട്ട് അപ്പീൽ തീർപ്പാക്കി.
7. കേരള സർക്കാർ സർക്കുലർ — ഹോം (എഫ്) ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ്
ഹൈക്കോടതിയുടെ ഒ.പി. നമ്പർ 9560/1988 വിധിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കേരള സർക്കാരിന്റെ ആഭ്യന്തര (എഫ്) വകുപ്പ് ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറി പുറപ്പെടുവിച്ച സമഗ്രമായ എക്സിക്യൂട്ടീവ് സർക്കുലറാണിത് [സർക്കുലർ നമ്പർ: F1/92/Home; തീയതി: 07.01.1993]. സംസ്ഥാനത്തെ മുഴുവൻ ജില്ലാ കളക്ടർമാർക്കും പോലീസ് മേധാവികൾക്കും നൽകിയ ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ പ്രകാരം, കല്യാണം, ജന്മദിനം, ഗൃഹപ്രവേശം തുടങ്ങിയ ഗാർഹിക ചടങ്ങുകൾക്ക് ബോക്സ് ടൈപ്പ് ഉച്ചഭാഷിണികൾ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാവൂ എന്നും കോൺ/ഹോൺ ടൈപ്പുകൾ പൂർണ്ണമായി നിരോധിച്ചതായും ഉത്തരവിട്ടു. ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പള്ളികൾ, മസ്ജിദുകൾ എന്നിവയിലും ബോക്സ് ടൈപ്പ് മാത്രമേ അനുവദിക്കാവൂ എന്നും ശബ്ദം അതത് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ അതിർത്തി കടന്ന് പുറത്തുപോകരുതെന്നും വ്യവസ്ഥ ചെയ്തു. ഒരു മിനിറ്റ് മാത്രം ദൈർഘ്യമുള്ള അസാൻ ഒഴികെയുള്ള പ്രഭാഷണങ്ങൾ, ഭക്തിഗാനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് ഈ നിയന്ത്രണം ബാധകമാക്കി. തെരുവുകളിലും വാഹനങ്ങളിലും ഉച്ചഭാഷിണി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണമെന്നും എയർ ഹോണുകൾ നിരോധിച്ചതായും രാത്രി 10 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ സൗണ്ട് ആംപ്ലിഫയറുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കരുതെന്നും സർക്കുലർ വ്യക്തമാക്കി.
8. സി. സഹദേവ വലിഗൻ & മറ്റ്. v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് കേരള & മറ്റ്.
കൊല്ലം ജില്ലയിലെ കരുനാഗപ്പള്ളി മുൻസിഫ് കോടതിയിൽ സിവിൽ നടപടി ചട്ടം ഓർഡർ 1 റൂൾ 8 പ്രകാരം പൊതുജനങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി രണ്ട് അഭിഭാഷകരും ഒരു ആധാരമെഴുത്തുകാരനും ചേർന്ന് ഫയൽ ചെയ്ത ഒരു അപൂർവ്വ പ്രതിനിധി വ്യവഹാരമാണിത് [O.S. No. 412/1983; മുൻസിഫ് കോടതി കരുനാഗപ്പള്ളി; വിധി തീയതി: 29.07.1986; ജഡ്ജി: കെ. വിശ്വനാഥൻ നായർ, മുൻസിഫ്]. സംസ്ഥാന സർക്കാരും ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവിയും ആർ.ടി.ഒ-യും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഔദ്യോഗിക കക്ഷികൾക്കും, ബസ് ഉടമകൾ, സിനിമാ തിയേറ്റർ ഉടമ, ക്ഷേത്ര സെക്രട്ടറി, ഉച്ചഭാഷിണി വാടകക്കാർ എന്നിവർക്കുമെതിരെയായിരുന്നു കേസ്. കോടതിയിൽ സാക്ഷ്യം നൽകിയ മെഡിക്കൽ വിദഗ്ദ്ധർ 80 dB-ൽ കൂടുതലുള്ള ശബ്ദം മനുഷ്യശരീരത്തിന് ഹാനികരമാണെന്നും 130 dB സ്ഥിരമായ ബധിരതയ്ക്കും 180 dB ജീവഹാനിക്കും കാരണമാകുമെന്നും ബോക്സ് ടൈപ്പ് 120 dB വരെയും ഹോൺ ടൈപ്പ് 130 dB വരെയും തീവ്രത പുറപ്പെടുവിക്കുമെന്നും തെളിയിച്ചു. IPC സെക്ഷൻ 268 (പൊതുശല്യം), കേരള പോലീസ് ആക്ട് 1960 സെക്ഷൻ 18, കേരള മോട്ടോർ വെഹിക്കിൾസ് റൂൾസ് 1961 എന്നിവ പ്രകാരം ഉദ്യോഗസ്ഥർ നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കാൻ ബാധ്യസ്ഥരാണെന്ന് കോടതി വിധിച്ചു. കരുനാഗപ്പള്ളി താലൂക്കിൽ ഹോൺ ടൈപ്പ് ഉച്ചഭാഷിണികൾ തടയാൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് മാൻഡേറ്ററി ഇൻജങ്ഷനും (mandatory injunction), ക്ഷേത്ര സെക്രട്ടറി ഉൾപ്പെടെയുള്ള സ്വകാര്യ പ്രതികൾ ഹോൺ ടൈപ്പ് സ്പീക്കറുകൾ വാടകയ്ക്കെടുക്കുന്നതും ഉപയോഗിക്കുന്നതും വിലക്കിക്കൊണ്ട് പ്രൊഹിബിറ്ററി ഇൻജങ്ഷനും (prohibitory injunction) അനുവദിച്ച് ഡിക്രി പാസാക്കി.
9. കേരള സംസ്ഥാന ബാലാവകാശ സംരക്ഷണ കമ്മീഷൻ ഉത്തരവ്
പുനലൂർ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയിലെ ആയിരവല്ലി വാർഡിൽ ആറാംബൂട് ശ്രീ അയ്യപ്പ ക്ഷേത്രത്തിൽ ശക്തമായ ഹോൺ സ്പീക്കറുകളും ബോക്സുകളും ഉപയോഗിച്ച് ~90 dB ശബ്ദമുണ്ടാക്കിയത് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പഠനത്തെയും ആരോഗ്യത്തെയും ബാധിച്ച സംഭവത്തിലാണ് ബാലാവകാശ കമ്മീഷൻ ഇടപെട്ടത് [CRMP No. 1553/02/LA1/2022/KeSCPCR & 8362/02/LA1/2019/KeSCPCR; തീയതി: 27.04.2022; കമ്മീഷൻ അംഗം: റെനി ആന്റണി]. ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ ശ്രവണേന്ദ്രിയങ്ങൾ 20 ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ വളർച്ച പൂർത്തിയാക്കുമെന്നും 80 dB-ൽ കൂടുതലുള്ള ശബ്ദം ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ ശ്രവണശേഷിയെ തകരാറിലാക്കുമെന്നുമുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വൈദ്യശാസ്ത്ര പഠനങ്ങൾ കമ്മീഷൻ ഉദ്ധരിച്ചു. സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ ആരാധനാലയങ്ങളും നോയിസ് റൂൾസ് പാലിക്കുന്നുവെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ ചീഫ് സെക്രട്ടറി ഉത്തരവിടണമെന്നും, കുട്ടികളെ ബാധിക്കുന്ന ശബ്ദമലിനീകരണ പരാതികളിൽ 2 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ പോലീസ് നടപടി സ്വീകരിക്കണമെന്നും കമ്മീഷൻ നിർദ്ദേശിച്ചു. KSPCB ചെയർമാൻ കൃത്യമായ ശബ്ദപരിശോധനാ നടപടിക്രമങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കണമെന്നും തദ്ദേശ-റവന്യൂ അധികാരികൾ നിയമലംഘനം തടയാൻ നടപടി സ്വീകരിക്കണമെന്നും ഉത്തരവിട്ടു.
ഭാഗം III: മറ്റ് സംസ്ഥാന ഹൈക്കോടതികൾ
10. ഫ്രീ ലീഗൽ എയ്ഡ് സെൽ സുഗൻ ചന്ദ് അഗർവാൾ v. ഗവൺമെന്റ് ഓഫ് എൻ.സി.ടി. ഓഫ് ഡൽഹി
ശബ്ദം വായുവിനെയും അന്തരീക്ഷത്തെയും അശുദ്ധമാക്കുന്ന ഒരു മലിനീകരണ വസ്തുവാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച ഡൽഹി ഹൈക്കോടതി ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചിന്റെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ വിധിയാണിത് [AIR 2001 Del 455 / (2001) 93 DLT 28 (DB)]. അനുവദനീയമായ പരിധി ലംഘിക്കുന്ന അമിത ശബ്ദം പൗരന്മാരുടെ ആരോഗ്യത്തെ നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്നതാണെന്നും അത് ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 21 പ്രകാരമുള്ള സ്വസ്ഥമായി ജീവിക്കാനുള്ള മൗലികാവകാശത്തിന്റെ ലംഘനമാണെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഈ തത്വമാണ് പിന്നീട് സുപ്രീം കോടതി 2005-ലെ ‘ഇൻ റീ നോയിസ് പൊല്യൂഷൻ’ വിധിയിൽ അംഗീകരിച്ചത്.
11. എം.എസ്. അപ്പ റാവു v. ഗവൺമെന്റ് ഓഫ് തമിഴ്നാട്
മദ്രാസ് സിറ്റി പോലീസ് ആക്ട് 1888, മദ്രാസ് ടൗൺ ന്യൂസൻസ് ആക്ട് 1889 എന്നിവ പ്രകാരം ഉച്ചഭാഷിണികളുടെയും അമിത ശബ്ദമുള്ള എയർ ഹോണുകളുടെയും ഉപയോഗം തടയണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് സമർപ്പിച്ച പൊതുതാൽപ്പര്യ ഹർജിയിലാണ് മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത് [(1995) 1 LW 319 / 1995 LawSuit(Mad) 963; W.P. No. 12165/1985; തീയതി: 15.02.1995; ജസ്റ്റിസ് ശ്രീനിവാസൻ]. പൊതുജനങ്ങളുടെ സമാധാനാന്തരീക്ഷം തകർക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള ശബ്ദോപകരണങ്ങൾ നിരോധിക്കാൻ നിയമത്തിൽ വ്യക്തമായ വ്യവസ്ഥകൾ ഉണ്ടായിട്ടും ഉത്തരവാദപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥർ ബോധപൂർവ്വം കണ്ണടയ്ക്കുകയാണെന്ന് കോടതി രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കുകയും നിയമപരമായ അധികാരങ്ങൾ കർശനമായി വിനിയോഗിക്കാൻ റിട്ട് ഓഫ് മാൻഡമസ് പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്തു.
12. എൻ. ഷാ നവാസ് ഖാൻ v. ദി ഹോം സെക്രട്ടറി, ഗവൺമെന്റ് ഓഫ് തമിഴ്നാട്
പോലീസ് ഡെസിബൽ പരിശോധന നടത്താതെ മസ്ജിദുകളിലെ ശബ്ദ ഉപകരണങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കുന്നത് തടയണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് പൊള്ളാച്ചി ജമാഅത്ത് ഭാരവാഹി നൽകിയ ഹർജിയിലാണ് മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി വിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത് [AIRONLINE 2019 MAD 1516 / W.P. No. 21744/2017; തീയതി: 28.08.2019; ജസ്റ്റിസ് എസ്. മണികുമാർ, ജസ്റ്റിസ് സുബ്രമോണിയം പ്രസാദ്]. മുസ്ലീം, ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ എന്നീ ഏത് മതവിഭാഗത്തിനായാലും കേന്ദ്ര നോയിസ് റൂൾസ് 2000 നിഷ്കർഷിക്കുന്ന ഡെസിബൽ പരിധി ലംഘിച്ചുകൊണ്ട് മൈക്രോഫോൺ ഉപയോഗിക്കാൻ യാതൊരു അന്തർലീനമായ അവകാശവുമില്ലെന്ന് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. ആരാധനാലയങ്ങളിലും പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും കോൺ/ഹോൺ ടൈപ്പ് സ്പീക്കറുകൾ നിരോധിച്ചുകൊണ്ടും ബോക്സ് ടൈപ്പ് സ്പീക്കറുകൾ മാത്രം വളപ്പിനുള്ളിലേക്ക് തിരിച്ച് വെച്ച് ഉപയോഗിക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ചുകൊണ്ടുമുള്ള തമിഴ്നാട് ഡി.ജി.പി-യുടെ സർക്കുലർ കോടതി ശരിവെച്ചു. നിയമലംഘനം തടയാൻ അധികാരികൾ ബാധ്യസ്ഥരാണെന്നും വ്യക്തിഗത പിടിച്ചെടുക്കലുകൾ പ്രത്യേകമായി തെളിവ് സഹിതം ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടേണ്ടതാണെന്നും വ്യക്തമാക്കി പൊതുവായ വിലക്കുത്തരവ് കോടതി നിരസിച്ചു.
13. റാബിൻ മുഖർജി v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ
കൊൽക്കത്ത മെട്രോപൊളിറ്റൻ മേഖലയിൽ ബസ്സുകളും ലോറികളും ഉപയോഗിക്കുന്ന തുളച്ചുകയറുന്ന ഇലക്ട്രിക്, എയർ ഹോണുകൾക്കെതിരെ കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച സുപ്രധാന വിധിന്യായമാണിത് [AIR 1985 Cal 222; തീയതി: 05.03.1985; ജസ്റ്റിസ് ഭഗവതി പ്രസാദ് ബാനർജി]. വാഹനങ്ങളുടെ പെട്ടെന്നുള്ള അമിത ഹോൺ ശബ്ദം മനുഷ്യശരീരത്തിൽ വലിയ ഞെട്ടലുണ്ടാക്കുന്നുവെന്നും ഇത് രക്തസമ്മർദ്ദം വർദ്ധിക്കുന്നതിനും ഹൃദ്രോഗങ്ങൾക്കും നാഡീവ്യൂഹ തകരാറുകൾക്കും കാരണമാകുന്നുവെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി. ബംഗാൾ മോട്ടോർ വെഹിക്കിൾസ് റൂൾസ് 1940 ചട്ടം 114 കർശനമായി നടപ്പിലാക്കാൻ ഉത്തരവിട്ട കോടതി, ട്രാൻസ്പോർട്ട് വാഹനങ്ങളിൽ നിന്ന് അനധികൃത എയർ ഹോണുകൾ നീക്കം ചെയ്യാൻ 15 ദിവസത്തെ നോട്ടീസ് നൽകാനും ലംഘിക്കുന്നവർക്കെതിരെ മോട്ടോർ വെഹിക്കിൾസ് ആക്ട് സെക്ഷൻ 112 പ്രകാരം ക്രിമിനൽ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാനും ഉത്തരവിട്ടു.
14. പീപ്പിൾ യുണൈറ്റഡ് ഫോർ ബെറ്റർ ലിവിംഗ് ഇൻ കൽക്കട്ട v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ
പാരിസ്ഥിതിക സംരക്ഷണവും ജനങ്ങളുടെ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം സമഗ്രമായി വിശകലനം ചെയ്ത വിധിന്യായമാണിത് [AIR 1993 Cal 215; തീയതി: 24.09.1992; ജസ്റ്റിസ് ഉമേഷ് ചന്ദ്ര ബാനർജി]. മലിനീകരണമില്ലാത്ത അന്തരീക്ഷം പൗരന്മാരുടെ ജൈവികമായ ആവശ്യമാണെന്നും വികസനപ്രവർത്തനങ്ങളോ ആഘോഷങ്ങളോ ജനങ്ങളുടെ സ്വസ്ഥതയും ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശവും കവർന്നെടുത്തുകൊണ്ടാകരുത് എന്നും കോടതി വിധിച്ചു.
15. ബഡാബസാർ ഫയർവർക്സ് ഡീലേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ v. കമ്മീഷണർ ഓഫ് പോലീസ്, കൽക്കട്ട
ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്ന പടക്കങ്ങൾ നിരോധിച്ചുകൊണ്ടുള്ള പോലീസ് കമ്മീഷണറുടെ നടപടിക്കെതിരെ വ്യാപാരികൾ നൽകിയ ഹർജി കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി തള്ളി [AIR 1998 Cal 121; തീയതി: 26.09.1997; ജസ്റ്റിസ് ബി.പി. ബാനർജി, ജസ്റ്റിസ് എ.ബി. മുഖർജി]. അനുച്ഛേദം 19(1)(ജി) പ്രകാരമുള്ള വ്യാപാര സ്വാതന്ത്ര്യം സമൂഹത്തിന്റെ ആരോഗ്യത്തിനും സുരക്ഷയ്ക്കും സമാധാനത്തിനും മീതെയല്ലെന്ന് കോടതി വിധിച്ചു. പൗരന്മാരെ അവരുടെ അനുവാദമില്ലാതെ അമിത ശബ്ദം കേൾക്കാൻ നിർബന്ധിതരാക്കുന്നത് (captive listeners) ഭരണഘടനാ ലംഘനമാണെന്നും രാത്രിയിൽ സ്വസ്ഥമായി ഉറങ്ങാനുള്ള അവകാശം അനുച്ഛേദം 21-ന്റെ ഭാഗമാണെന്നും വ്യക്തമാക്കി 90 dB(A) ഇംപൾസ് ശബ്ദപരിധി കോടതി ശരിവെച്ചു.
16. മൗലാനാ മുഫ്തി സെയ്ദ് മുഹമ്മദ് നൂറുർ റഹ്മാൻ ബർക്കത്തി v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ
കൊൽക്കത്ത ടിപ്പു സുൽത്താൻ മസ്ജിദ് ഇമാം പ്രാർത്ഥനാ വിളിക്ക് ഉച്ചഭാഷിണി ഉപയോഗിക്കാൻ അനുമതി തേടി നൽകിയ ഹർജിയിലാണ് ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് വിധി പറഞ്ഞത് [AIR 1999 Cal 15; തീയതി: 04.03.1998; ജസ്റ്റിസ് ഭഗവതി പ്രസാദ് ബാനർജി, ജസ്റ്റിസ് രണോജിത് കുമാർ മിത്ര]. പ്രാർത്ഥനാ വിളി (അസാൻ) ഇസ്ലാമിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമാണെന്നതിൽ തർക്കമില്ലെന്നും എന്നാൽ അതിനായി ഇലക്ട്രോണിക് ഉച്ചഭാഷിണികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് മതത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമല്ലെന്നും (essential religious practice) കോടതി വിധിച്ചു. സംസാരിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിൽ കേൾക്കാതിരിക്കാനുള്ള അവകാശവും ഉൾപ്പെടുന്നുവെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ കോടതി രാത്രി 9 മണി മുതൽ രാവിലെ 7 മണി വരെ മൈക്രോഫോണുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് തടഞ്ഞു. ഈ വിധിക്കെതിരെ സമർപ്പിച്ച സ്പെഷ്യൽ ലീവ് പെറ്റീഷൻ സുപ്രീം കോടതി തള്ളി.
17. സബുജ് മഞ്ച & മറ്റ്. v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ (ഗ്രീൻ ക്രാക്കേഴ്സ് കേസ്)
പശ്ചിമ ബംഗാളിൽ പടക്കങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച പൊതുതാൽപ്പര്യ ഹർജിയിലാണ് കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത് [2022 SCC OnLine Cal 3144; WPA (P) 292 of 2021; തീയതി: 19.10.2022; ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, ജസ്റ്റിസ് അപൂർവ്വ സിൻഹ റായ്]. PESO, CSIR-NEERI എന്നിവ അംഗീകരിച്ചതും ക്യൂ.ആർ കോഡുകൾ ആലേഖനം ചെയ്തതുമായ ഗ്രീൻ ക്രാക്കേഴ്സ് അല്ലാതെ മറ്റൊരു പടക്കവും സംസ്ഥാനത്തേക്ക് ഇറക്കുമതി ചെയ്യാനോ വിൽക്കാനോ പൊട്ടിക്കാനോ പാടില്ലെന്ന് കോടതി കർശനമായി ഉത്തരവിട്ടു. നിയമലംഘനം തടയാൻ പോലീസും മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡും സംയുക്തമായി വിപണികളിൽ പരിശോധന നടത്താൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.
18. മസ്ജിദ് എ. ഗൗസിയ v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് മഹാരാഷ്ട്ര
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ഗോൺദിയയിലുള്ള മസ്ജിദിൽ ഉച്ചഭാഷിണി ലൈസൻസ് പുനഃസ്ഥാപിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് നൽകിയ ഹർജി ബോംബെ ഹൈക്കോടതി നാഗ്പൂർ ബെഞ്ച് തള്ളി [2025 SCC OnLine Bom 4914 / 2025:BHC-NAG:13411-DB; Criminal W.P. No. 852/2025; തീയതി: 01.12.2025; ജസ്റ്റിസ് അനിൽ എൽ. പൻസാരെ, ജസ്റ്റിസ് രാജ് ഡി. വാക്കോഡെ]. മതാചാരങ്ങൾക്ക് ഉച്ചഭാഷിണി അനിവാര്യമാണെന്ന് തെളിയിക്കാൻ യാതൊരു പ്രമാണവുമില്ലെന്ന് ഹർജിക്കാർ തന്നെ സമ്മതിച്ചതിനെ തുടർന്നാണ് കോടതി ഹർജി നിരസിച്ചത്. തുടർന്ന് നാഗ്പൂർ നഗരത്തിലെ സിവിൽ ലൈൻസ് പ്രദേശത്തെ ശബ്ദമലിനീകരണവും കല്യാണമണ്ഡപങ്ങളും ക്ലബ്ബുകളും രാത്രി 10 മണിക്ക് ശേഷവും അർദ്ധരാത്രിയിലും ഡി.ജെ. സംവിധാനങ്ങളും പടക്കങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതും ആരാധനാലയങ്ങൾ ഭജനകളും അസാനുകളും ഉച്ചഭാഷിണിയിലൂടെ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതും കോടതി സ്വമേധയാ പരിശോധിച്ചു. നോയിസ് റൂൾസ് ചട്ടം 8, പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ നിയമം സെക്ഷൻ 15 എന്നിവ പ്രകാരം പോലീസിന് പരാതി ലഭിക്കാൻ കാത്തുനിൽക്കാതെ തന്നെ സ്വമേധയാ (suo motu) നടപടിയെടുക്കാൻ അധികാരമുണ്ടെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ ബെഞ്ച്, നാഗ്പൂരിലെ അനിയന്ത്രിത ശബ്ദമലിനീകരണത്തിനെതിരെ സ്വമേധയാ പൊതുതാൽപ്പര്യ ഹർജി (Suo Moto PIL) ഫയൽ ചെയ്യാൻ രജിസ്ട്രിക്ക് ഉത്തരവ് നൽകി.
ഭാഗം IV: ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണൽ (NGT): ഉത്തരവുകൾ
19. ഹർദീപ് സിംഗ് & മറ്റ്. v. എസ്.ഡി.എം.സി & മറ്റ്.
ഡൽഹിയിലെ ശബ്ദമലിനീകരണ നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച കേസിൽ ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണൽ പ്രിൻസിപ്പൽ ബെഞ്ച് പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിലൂടെ ഇന്ത്യയിലുടനീളം ബാധകമായ പാരിസ്ഥിതിക നഷ്ടപരിഹാര സ്കെയിൽ അംഗീകരിച്ചു [O.A. No. 519/2016, അനുബന്ധ കേസുകൾ; ഉത്തരവ് തീയതി: 11.08.2020]. CPCB തയ്യാറാക്കിയ റിപ്പോർട്ടിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നിശ്ചയിച്ച പിഴത്തുക താഴെ പറയുന്നതാണ്:
| ലംഘനത്തിന്റെ സ്വഭാവം | റസിഡൻഷ്യൽ / മിക്സഡ് സോൺ (₹) | നിശ്ശബ്ദ മേഖല (Silence Zone) (₹) | നിയമപരമായ നടപടി |
|---|---|---|---|
| ഉച്ചഭാഷിണി / പബ്ലിക് അഡ്രസ് സിസ്റ്റം ചട്ടലംഘനം | ₹10,000 | ₹10,000 | ഉപകരണങ്ങൾ കണ്ടുകെട്ടൽ / പിടിച്ചെടുക്കൽ |
| വ്യക്തികൾ / കുടുംബങ്ങൾ സമയപരിധി ലംഘിച്ച് പടക്കം പൊട്ടിക്കൽ | ₹1,000 | ₹3,000 | നഷ്ടപരിഹാരം ഈടാക്കൽ |
| പൊതുറാലികൾ, ജാഥകൾ, മതപരമായ ഘോഷയാത്രകൾ (അമിത ശബ്ദം / പടക്കം) | ₹10,000 | ₹20,000 | സംഘാടകരിൽ നിന്ന് ഈടാക്കൽ |
| ആദ്യ ലംഘനം (RWA, ബാങ്ക്വറ്റ് ഹാൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ, വിവാഹങ്ങൾ) | ₹20,000 | ₹40,000 | നഷ്ടപരിഹാരം ഈടാക്കൽ |
| രണ്ടാം ലംഘനം (സ്ഥാപനങ്ങൾ / ഓഡിറ്റോറിയങ്ങൾ) | ₹40,000 | ₹80,000 | നഷ്ടപരിഹാരം ഈടാക്കൽ |
| തുടർച്ചയായ ലംഘനങ്ങൾ (രണ്ടിൽ കൂടുതൽ തവണ) | ₹1,00,000 | ₹1,00,000 | സ്ഥാപനം അടച്ചുപൂട്ടൽ / സീൽ ചെയ്യൽ |
ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്ന ഉപകരണങ്ങളിൽ ശബ്ദപരിധി നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനായി ‘നോയിസ് ലിമിറ്ററുകൾ’ ഘടിപ്പിക്കാനും ട്രൈബ്യൂണൽ ഉത്തരവിട്ടു.
20. ഇൻ റീ: ന്യൂസ് ഐറ്റം പബ്ലിഷ്ഡ് ഇൻ ‘ദി ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ’ (NCAP കേസ്)
വായു, ശബ്ദ മലിനീകരണങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് പരിഗണിച്ചുകൊണ്ട് എൻ.ജി.ടി. പ്രിൻസിപ്പൽ ബെഞ്ച് പുറപ്പെടുവിച്ച സുപ്രധാന ഉത്തരവാണിത് [O.A. No. 681/2018; തീയതി: 06.08.2019; ബെഞ്ച്: ജസ്റ്റിസ് ആദർശ് കുമാർ ഗോയൽ (ചെയർപേഴ്സൺ), ജസ്റ്റിസ് എസ്.പി. വാങ്ദി, ജസ്റ്റിസ് കെ. രാമകൃഷ്ണൻ, ഡോ. നാഗിൻ നന്ദ]. പൊതുപരിപാടികൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ശബ്ദ സംവിധാനങ്ങളിൽ 3 മാസത്തിനുള്ളിൽ ‘നോയിസ് ലിമിറ്ററുകൾ’ നിർബന്ധമായും ഘടിപ്പിക്കാൻ എല്ലാ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും നിർദ്ദേശം നൽകി. CPCB-യുടെ ‘Sameer’ ആപ്പ് മാതൃകയിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ശബ്ദമലിനീകരണ പരാതികൾ തത്സമയം നൽകാൻ സാധിക്കുന്ന ഓൺലൈൻ പരാതി പരിഹാര പോർട്ടലുകൾ 2 മാസത്തിനകം എല്ലാ സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡുകളും വികസിപ്പിക്കണമെന്ന് ട്രൈബ്യൂണൽ ഉത്തരവിട്ടു.
21. ട്രൈബ്യൂണൽ ഓൺ ഇറ്റ്സ് ഓൺ മോഷൻ v. MoEF&CC & മറ്റ്.
കോവിഡ് മഹാമാരിക്കാലത്ത് പടക്ക പുക മൂലമുള്ള ശ്വാസകോശ രോഗസാധ്യതയും അമിത ശബ്ദവും സംബന്ധിച്ച് സ്വമേധയാ എടുത്ത കേസിലാണ് എൻ.ജി.ടി. പ്രിൻസിപ്പൽ ബെഞ്ച് ഉത്തരവിട്ടത് [O.A. No. 249/2020; തീയതി: 01.12.2020; ജസ്റ്റിസ് ആദർശ് കുമാർ ഗോയൽ, ജസ്റ്റിസ് ഷിയോ കുമാർ സിംഗ്, ഡോ. എസ്.എസ്. ഗർബ്യാൽ, ഡോ. നാഗിൻ നന്ദ]. എയർ ക്വാളിറ്റി ഇൻഡക്സ് (AQI) ‘പുവർ’ (poor) അല്ലെങ്കിൽ അതിലും മോശമായ നഗരങ്ങളിൽ പടക്കങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി നിരോധിച്ചു. നിയന്ത്രണങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നവരിൽ നിന്ന് ഈടാക്കുന്ന നഷ്ടപരിഹാരത്തുക ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലുള്ള ‘ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് എൻവയോൺമെന്റ് കോമ്പൻസേഷൻ ഫണ്ടിലേക്ക്’ മാറ്റണമെന്നും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിന് വിനിയോഗിക്കണമെന്നും ഉത്തരവായി.
22. എം. ഹരിദാസൻ & മറ്റ്. v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് കേരള
പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകളിലെ ക്വാറികൾ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന അമിത ശബ്ദവും ഭൂപ്രകമ്പനവും സംബന്ധിച്ച് എൻ.ജി.ടി. പ്രിൻസിപ്പൽ ബെഞ്ച് പരിഗണിച്ച കേസാണിത് [O.A. No. 304/2019]. സെൻട്രൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മൈനിംഗ് ആൻഡ് ഫ്യുവൽ റിസർച്ച് (CIMFR) നടത്തിയ ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ജനവാസമേഖലകളിൽ നിന്ന് 50 മീറ്റർ സുരക്ഷാ ദൂരവും ശബ്ദ-വൈബ്രേഷൻ നിയന്ത്രണ മാനദണ്ഡങ്ങളും നടപ്പിലാക്കാൻ ട്രൈബ്യൂണൽ നിർദ്ദേശിച്ചു.
23. സുഭാഷ് എസ് v. സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് കേരള & മറ്റ്.
കേരളത്തിൽ ശബ്ദമലിനീകരണ നഷ്ടപരിഹാര ചട്ടക്കൂട് നടപ്പിലാക്കാത്ത സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ വീഴ്ചയ്ക്കെതിരെ ദേശീയ ഹരിത ട്രൈബ്യൂണൽ ദക്ഷിണ മേഖലാ ബെഞ്ച് (ചെന്നൈ) പുറപ്പെടുവിച്ച വിധിന്യായമാണിത് [O.A. No. 221 of 2025(SZ); വിധി തീയതി: 10.09.2026; ജസ്റ്റിസ് പുഷ്പ സത്യനാരായണ (ജുഡീഷ്യൽ മെമ്പർ), ഡോ. പ്രശാന്ത് ഗർഗവ (എക്സ്പേർട്ട് മെമ്പർ)]. തിരുവനന്തപുരം പൗണ്ട്കടവിൽ അനുമതിയില്ലാതെ നിർമ്മിച്ച ഒരു ഗുരുമന്ദിരത്തിൽ ഘടിപ്പിച്ച ഹോൺ ടൈപ്പ് സ്പീക്കറുകൾ സൃഷ്ടിച്ച അമിത ശബ്ദത്തിനെതിരെ സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലാണ് ഈ സമഗ്ര ഉത്തരവുണ്ടായത്.
2021 ഏപ്രിൽ 27-ന് CPCB നൽകിയ നിർദ്ദേശത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കേരള സംസ്ഥാന മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡ് (KSPCB) 2023 ജനുവരി 6-ന് നഷ്ടപരിഹാര കരട് സ്കീം സർക്കാരിലേക്ക് സമർപ്പിച്ചിട്ടും മൂന്ന് വർഷത്തിലധികമായി സർക്കാർ അത് നടപ്പാക്കാതിരുന്നതിനെ ട്രൈബ്യൂണൽ രൂക്ഷമായി വിമർശിച്ചു. ശബ്ദമലിനീകരണം ഒരു നിസ്സാര പ്രശ്നമല്ലെന്നും രക്താതിമർദ്ദം, മാനസിക പിരിമുറുക്കം, ഉറക്കക്കുറവ് എന്നിവയുണ്ടാക്കുന്ന ഗുരുതരമായ പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രശ്നമാണെന്നും ട്രൈബ്യൂണൽ വ്യക്തമാക്കി. തുടർന്ന്, കേരള സർക്കാരും ദക്ഷിണ മേഖലയിലെ മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളും (തമിഴ്നാട്, കർണാടക, ആന്ധ്രാപ്രദേശ്, തെലങ്കാന, പുതുച്ചേരി, ലക്ഷദ്വീപ്) 2 മാസത്തിനകം ശബ്ദമലിനീകരണ നഷ്ടപരിഹാര സ്കീം ഔദ്യോഗികമായി വിജ്ഞാപനം ചെയ്ത് നടപ്പിലാക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. ശബ്ദപരിശോധന നടത്തുന്ന പോലീസുദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ആവശ്യമായ സാങ്കേതിക സഹായം നൽകാൻ മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡുകൾക്ക് നിർദ്ദേശം നൽകുകയും, സംസ്ഥാന പരിസ്ഥിതി വകുപ്പ് സെക്രട്ടറിമാർ 6 മാസത്തിലൊരിക്കൽ പുരോഗതി വിലയിരുത്തണമെന്നും നിഷ്കർഷിച്ചു.
ഭാഗം V: നിയമപരമായ ചട്ടക്കൂടും പരാതി പരിഹാര സംവിധാനങ്ങളും
ശബ്ദമലിനീകരണ ചട്ടങ്ങൾ (Noise Rules, 2000) — മേഖല തിരിച്ചുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾ
കേന്ദ്ര പരിസ്ഥിതി മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം ഓരോ മേഖലയ്ക്കും അനുവദിച്ചിട്ടുള്ള ശബ്ദപരിധികൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു:
| മേഖലയുടെ തരം (Area Category) | പകൽ സമയം (Day: 6 AM – 10 PM) | രാത്രി സമയം (Night: 10 PM – 6 AM) |
| വ്യാവസായിക മേഖല (Industrial Area) | 75 dB(A) Leq | 70 dB(A) Leq |
| വാണിജ്യ മേഖല (Commercial Area) | 65 dB(A) Leq | 55 dB(A) Leq |
| ജനവാസ മേഖല (Residential Area) | 55 dB(A) Leq | 45 dB(A) Leq |
| നിശ്ശബ്ദ മേഖല (Silence Zone) | 50 dB(A) Leq | 40 dB(A) Leq |
Noise Rule 2000 പ്രകാരം ആശുപത്രികൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, കോടതികൾ എന്നിവയുടെ 100 മീറ്റർ ചുറ്റളവ് നിശ്ശബ്ദ മേഖലയാണ്.
G.O.(P) No.64/02, dated 20 April 2002 (S.R.O. No.289/2002) — പ്രകാരം, Noise Pollution (Regulation and Control) Rules, 2000 നടപ്പാക്കുന്നതിനായി കേരളത്തിലെ പ്രദേശങ്ങളെ Industrial, Commercial, Residential, Silence Zone എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് Silence Zone (Area Code D) ആയി ആശുപത്രികൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, കോടതികൾ എന്നിവയും, അവയ്ക്ക് ചുറ്റുമുള്ള 100 മീറ്റർ പരിധിയും, കൂടാതെ മതസ്ഥലങ്ങൾ (Religious Places), Reserve Forests, Wildlife Sanctuaries, സർക്കാർ കാലാകാലങ്ങളിൽ Silence Zone ആയി പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന മറ്റ് പ്രദേശങ്ങൾ എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. Town Planning Scheme നിലവിലില്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങളിലും ഇതേ വിഭാഗീകരണം ബാധകമാക്കുന്നതിനുള്ള വ്യവസ്ഥ ഗസറ്റിൽ നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
പ്രധാന ചട്ടങ്ങളുടെ രത്നച്ചുരുക്കം
ചട്ടം 5 പ്രകാരം അധികാരപ്പെടുത്തിയ പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ രേഖാമൂലമുള്ള മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ ഉച്ചഭാഷിണികൾ ഉപയോഗിക്കാൻ പാടില്ല. രാത്രി 10 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ അടച്ച മുറികൾക്ക് പുറത്ത് ഇവയുടെ ഉപയോഗം പൂർണ്ണമായി നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലെ ഉച്ചഭാഷിണി ശബ്ദം അതത് പ്രദേശത്തെ പരിസര ശബ്ദനിലയേക്കാൾ 10 dB(A) അല്ലെങ്കിൽ 75 dB(A) (ഏതാണോ കുറവ്) കവിയരുത്. സ്വകാര്യ ശബ്ദ സംവിധാനങ്ങൾ പരിസര ശബ്ദനിലയേക്കാൾ 5 dB(A)-ൽ കൂടുതൽ വർദ്ധിക്കാൻ പാടില്ല. ചട്ടം 5A പ്രകാരം നിശ്ശബ്ദ മേഖലകളിലോ ജനവാസ മേഖലകളിൽ രാത്രിയിലോ ഹോൺ മുഴക്കുന്നതും ഉച്ഛഭാഷിണി ഉപയോഗിക്കുന്നതും പടക്കം പൊട്ടിക്കുന്നതും നിയമവിരുദ്ധമാണ്.
പൗരന്മാർക്ക് പരാതി സമർപ്പിക്കാനുള്ള നിയമപരമായ വഴികൾ
- പോലീസ് അതോറിറ്റി: നോയിസ് റൂൾസിലെ ചട്ടം 2(സി), 4, GO 111/2002 എന്നിവ പ്രകാരം അധികാരപ്പെടുത്തിയ ഡെപ്യൂട്ടി സൂപ്രണ്ട് ഓഫ് പോലീസ് (DySP) അല്ലെങ്കിൽ അസിസ്റ്റന്റ് കമ്മീഷണർ ഓഫ് പോലീസ് (ACP) റാങ്കിലുള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥന് നേരിട്ട് പരാതി നൽകാം. ചട്ടം 8 പ്രകാരം പോലീസിന് സ്വമേധയാ ഉപകരണങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കാനും തടയാനും അധികാരമുണ്ട്.
- എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റ് (RDO / SDM): ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത, 2023 (BNSS) സെക്ഷൻ 152 (മുൻപത്തെ CrPC 133) പ്രകാരം പൊതുശല്യം ഒഴിവാക്കാൻ അടിയന്തര സോപാധിക ഉത്തരവ് (conditional order) പുറപ്പെടുവിക്കാൻ സബ് ഡിവിഷണൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന് അധികാരമുണ്ട്.
- ബാലാവകാശ സംരക്ഷണ കമ്മീഷൻ: കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തെയോ ആരോഗ്യത്തെയോ ബാധിക്കുന്ന ശബ്ദമലിനീകരണ വിഷയങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന ബാലാവകാശ കമ്മീഷന് പരാതി നൽകി ഉത്തരവുകൾ സമ്പാദിക്കാം.
- പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ നിയമ പ്രകാരമുള്ള നടപടികൾ: ജൻ വിശ്വാസ് (ഭേദഗതി) നിയമം 2023 പ്രകാരം പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണ നിയമത്തിലെ സെക്ഷൻ 15(സി) അടിസ്ഥാനമാക്കി സംസ്ഥാന പരിസ്ഥിതി സെക്രട്ടറിയെ അഡ്ജുഡിക്കേറ്റിംഗ് ഓഫീസറായി നിയോഗിച്ചിട്ടുള്ളതും. പരിസ്ഥിതി വകുപ്പ് G.O.(Rt) No. 120/2011/Envt (dated November 8, 2011) പ്രകാരം ശബ്ദമലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ചട്ടം 2സി പ്രകാരമുള്ള അതോറിറ്റികളെ ചുമതലപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളതുമാണ്. അവർക്ക് ഈ സംവിധാനങ്ങൾ വഴിയും നിയമലംഘകർക്കെതിരെ കനത്ത പിഴ ചുമത്താൻ വ്യവസ്ഥയുണ്ട്.
ഉപസംഹാരം
ഇന്ത്യൻ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ ശബ്ദമലിനീകരണത്തെ പൗരന്മാരുടെ ആരോഗ്യത്തെയും മാന്യമായ ജീവിതത്തെയും ഹനിക്കുന്ന ഒരു പാരിസ്ഥിതിക അധിനിവേശമായാണ് കാണുന്നത്. വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യമോ മതസ്വാതന്ത്ര്യമോ അന്യരുടെ കാതുകളിലേക്ക് അസഹ്യമായ ശബ്ദം അടിച്ചേൽപ്പിക്കാനുള്ള അനുവാദമല്ല. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 21 നൽകുന്ന സ്വസ്ഥമായി ഉറങ്ങാനും ജീവിക്കാനുമുള്ള അവകാശം പരമപ്രധാനമാണ്. പോലീസും തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളും നിഷ്ക്രിയത്വം വെടിഞ്ഞ്, സ്വമേധയാ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുകയും ഹരിത ട്രൈബ്യൂണൽ നിഷ്കർഷിച്ച പാരിസ്ഥിതിക നഷ്ടപരിഹാര ചട്ടക്കൂടുകൾ കർശനമായി നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ മാത്രമേ പൗരന്മാർക്ക് ശബ്ദമലിനീകരണമില്ലാത്ത സമാധാനപരമായ അന്തരീക്ഷം യാഥാർത്ഥ്യമാകൂ.
70 total views
